Euthanasie bij psychisch lijden blijkt vooral een vrouwenzaak Auteur: Pieterjan Huyghebaert

do 29/06/2017 - 07:47 Pieterjan Huyghebaert 70 procent van alle uitgevoerde euthanasieaanvragen bij psychisch lijden gebeurt bij een vrouw. Dat blijkt uit een eerste grondige analyse van euthanasie bij psychisch lijden door de VUB en de UGent. Hoewel slechts een klein deel van de euthanasiegevallen wordt uitgevoerd wegens psychisch lijden, zit dat aandeel in de lift. Volgens de onderzoekers moeten artsen duidelijker richtlijnen krijgen.

Onderzoekers van de End-of-life Care Research groep, een gezamenlijke onderzoeksgroep van de Vrije Universiteit Brussel en de Universiteit Gent, hebben een eerste grondige analyse gemaakt van euthanasie bij psychisch lijden. Dat schrijft De Standaard. Hun bevindingen zijn ook verschenen op de website van BMC Psychiatry. Tussen 2002 en 2013 hebben 179 mensen gebruik gemaakt van euthanasie wegens psychisch lijden.

Het aantal is de laatste jaren toegenomen, maar blijft maar zo'n 3 procent van het totale aantal euthanasiegevallen. Alle gevallen zijn goedgekeurd door de Federale Evaluatiecommissie en zijn daardoor wettelijk in orde. Opmerkelijk is dat in de overgrote meerderheid van de gevallen -70 procent- het gaat om vrouwen. Bij de categorie stemmingsstoornissen bedraagt dat zelfs bijna 80 procent.

De exacte reden daarvoor is niet eenduidig, want het onderzoek heeft dat niet specifiek onderzocht. Wat mogelijk wel een rol speelt, is dat bepaalde psychische stoornissen vaker voorkomen bij vrouwen. Een tweede mogelijkheid is dat vrouwen sneller naar de psychiater trekken. Bij de gewone euthanasie is de verdeling tussen man en vrouw overigens ongeveer gelijk.

(lees verder onder de grafiek)

"Bij psychiatische patiënten heeft het veel langer geduurd voor men gezien heeft dat het een optie was bij het levenseinde. Voor zichzelf, maar ook voor de artsen die het uiteindelijk moet gaan uitvoeren", legt onderzoeker Luc Deliëns (VUB) uit aan VRT Nieuws. "Er is ook een toename voor dat soort zaken in de media. Hoe vaker euthanasie wegens psychisch lijden in de media komt, hoe vaker het een trigger kan worden voor de patiënt."

Volgens de onderzoekers kan er veel geleerd worden uit de wet voor euthanasie bij kinderen. "Daar stelt de wet heel duidelijk dat de bekwaamheid om een euthanasieverzoek te formuleren, moet worden getoetst aan een multidisciplinair team", zegt de onderzoeker voorts. "Mij lijkt het logisch dat dit bij psychiatrisch lijden ook op die manier wordt getoetst."

Hoeveel aanvragen voor euthanasie voor psychisch lijden ook effectief worden uitgevoerd, is niet bekend. De evaluatiecommissie registreert enkel de aanvragen die ook effectief worden uitgevoerd. De onderzoekers betreuren dat, omdat het op die manier ook niet mogelijk is om te bestuderen waarom dergelijk aanvragen niet worden ingewilligd. Ook hier zouden volgens Deliëns duidelijke richtlijnen kunnen helpen.